گزارش دبیران علمی همایش ملی مشروطه آذربایجان + گزارش رونمایی از آثار
شنبه ۱۷ مرداد ۹۴ ساعت ۱۳:۳۶
0 نظر
شکوهی ها
گزارش دبیران علمی همایش ملی مشروطه آذربایجان + گزارش رونمایی از آثار

همایش مشروطه آذربایجان با محوریت ستارخان، باقرخان و میرزا حسن شکوهی و با عنوان: از کهن شهر مراغه تا دارالسلطنه تبریز، همزمان با سالگرد پیروزی مشروطیت و جشن مشروطه، در 14 و 21 مرداد ماه امسال در تهران و تبریز برگزار می شود. در این همایش از 12 جلد کتاب اعم از چکیده مقالات همایش، 2 جلد اصل مقالات و آثار شکوهی و چند کتاب دیگر رونمایی شد.

نخست، خطابه و گزارش دبیران علمی همایش، توسط دکتر یوسف بیگ باباپور قرائت شد و گزارش مختصری از فعالیتهای بنیاد شکوهی و خدمات فرهنگی دکتر جلال جلال شکوهی ارائه شد.

ذیلاً گزارش قرائت شده:

گزارش دبیران علمی همایش

     آذربایجان در هویت ملی ایران جایگاه مهمی داشته و گرانیگاه هویت ایرانی به حساب می­آید. البته این سخن به معنی نادیده گرفتن نقش و جایگاه سایر نواحی ایران نیست چراکه هویت ایرانی با درکنار هم بودن همه نواحی ایران پدیدار گشته است و آذربایجان تافته جدا بافته از سایر نواحی ایران نیست.

    موقعیت و جایگاه آذربایجان قبل از اسلام و همچنین بعد از اسلام به ویژه با رسمیت تشیع در ایران و ایستادگی جانانه  در برابر یورش­های سهمگین پرشماره ترکان عثمانی  موجب شده است این خطه سهم ویژه­ای در شکل گیری، حفظ و تداوم حیات فرهنگی و سیاسی ایران داشته باشد. از این رو رسمیت تشیع به عنوان  فراز مهم تاریخ ایران نوین در آذربایجان رقم خورد. با همین جایگاه گرچه انقلاب مشروطه از آذربایجان آغاز نشد ولی نقش مهمی در احیای مشروطه در دوره استبداد صغیر ایفا کرد. و تاوان سخت آن را با لشگرکشی و کشتار وغارتگری تزارها­، عثمانی­ها، جیلوها و اتباع سیمکو پس داد.

    رخداد مشروطه از حوادث مهم تاریخ معاصر ایران در برهه­ای خطر خیز بود. در حالی آغاز گشت که روسیه تزاری و انگلیس ایران طی قرار داد 1907 ایران را بین خود تقسیم و رقابت سابق به رفاقت حاضر تبدیل کرده بودند و با برنامه­ای منسجم به استقبال خونین مشروطیت مردم ایران آمدند. طی سال­های گذشته همایش­های متعددی به مناسبت سالگرد مشروطه برگذار شده است. با این همه به دلایلی که در این مجال نمی­توان بررسی­کرد بسیاری از موضوعات اصلی و اساسی هنوز مورد غفلت واقع شده­است. از جمله آنکه هنوز  طرحی جامع برای نگارش تاریخ مشروطه تدوین و به اجرا درنیامده است. و اگر تلاش­هایی هم صورت گرفته هنوز به نتیجه نرسیده است.

   در چنین وضعی، موضوع  برپایی همایش «ملی مشروطه آذربایجان از کهن شهر مراغه تا دارالسلطنه تبریز» در نظر گرفته شد تا به این بهانه موضوعات مغفول مانده مورد توجه قرار گیرد و از این رهگذر پژوهشگران تاریخ معاصر به ویژه محققان محلی آذری و غیر آذری یافته­های علمی ترین خود را عرضه نمایند.

      فراخوان همایش در روزنامه­ها، سایت­های علمی و خبری متعددی منتشر و با استقبال شایسته محققان و پژوهشگران حوزه تاریخ معاصر مواجه شد. افزون بر شصت چکیده و چهل اصل مقاله به دبیر خانه همایش واصل شد. در برنامه­های همایش بیش از آنکه به دنبال تکرار مکررات مدعیان  باشیم در پی توجه به موضوعات مغفول مانده به ویژه مسایل فرهنگی و شناسایی و شناساندن محققان و پژوهشگران سخت کوش محلی بوده­ایم. به همین منظور و برای مشارکت بهتر و بیشتر محققان آذری این همایش بصورت نیم روزه در تهران 14 مرداد 1394 همزمان با سالگرد مشروطه در سازمان اسناد ملی ساختمان گنجینه اسناد و با فاصله یک هفته در تبریز  در 21مرداد در اداره  فرهنگ وارشاد اسلامی استان آذربایجان شرقی برگزار می­گردد.

منشورات همایش

  1. مجموعه آثار شکوهیمیرزا مهدی و میرزا حسن شکوهی در 6 جلد.

  2. تاریخ فرهنگ آذربایجان تألیفمرحوم محمد علی صفوت تبریزی،

  3. مرد ایمان وآموزش مرد ایمان وآموزش به مناسبت پنجاهمین سالگرد درگذشت محمدعلی موحد خویی بنیانگزار فرهگ نوین در گونیِ خوی تالیف آقای جمیل موحد خویی

  4. جستارهایی از تاریخ معاصر آذربایجان

  علاوه بر انتشار چکیده مقالات، مجموعه مقالات همایش در چهار و بخش  «1- علمای آذربایجان و مشروطیت 2- ستارخان سردار ملی ایران  و مجاهدان مشروطه 3- مشروطه در ایران و شهرهای آذربایجان 4- ادبیات و فرهنک و مدرسه سازی در عصر مشروطه» در دو جلد شامل38مقاله منتشر شده است.

نویسنده

خانم

نویسنده­

آقا

عضو هئت علمی دانشگاه،

دانشجوی دوره­ دکتری

کارشناس

ارشد

سایر موارد

تعداد کل

14نویسنده

34نویسنده

11 نویسنده

34 نویسنده

دو مهندس و یک پزشک

48نویسنده

 

    علی رغم تلاش دست­اندرکاران علمی همایش در برخی از محورها و موضوعات مقاله­ای دریافت نشد به ویژه در موضوع بازتاب مشروطه آذربایجان در اسناد خارجی و در محورهایی هم که مورد توجه محققان قرار گرفته مقالاتی نوشته شده­است به نظر موضوعات مهمی برای پژوهش باقی­مانده است از جمله نقش اقشار مختلف مردم همانند علما، اصناف، زنان به ویژه در شهرستان­ها و نقش روستاییان و... که شایسته توجه و بررسی­ بیشتری است. برای جبران این کاستی و رفع خلاءهای پژوهشی به امید خدا در نظراست ادامه این همایش و در سال­های آینده درصورت حمایت موسسات ذی­ربط و خیرین فرهنگی در شهرهای کوچک آذربایجان برپا شود زیرا اغلب وقایع و تحولات شهرهای کوچک تحت­الشعاع شهرهای بزرگ واقع و آنگونه که شایسته و بایسته است مورد توجه و بررسی قرار نگرفته­اند، تا از این رهگذر طی چند سال مجموعه­ ای از پژوهش­های محلی و اسنادی را در موضوع تاریخ معاصر  فراهم آوریم.

    در نظر بود اسناد مربوط به میرزا حس رشدیه پیر معارف که توسط خانم بهدخت رشدیه گردآوری شده بود هم منتشرگردد که علی رغم اظهار علاقه و موافقت اولیه سرکار خانم رشدیه مجموعه اسناد خود را در اختیار دبیر خانه همایش قرار ندادند. امید آنکه بعد از همایش انتشار اسناد مرحوم رشدیه امکان نشر یابد.

  در پی این فعالیت­ها موسسه تاریخ فرهنگ دیارکهن و بنیاد فرهنگی شکوهی و برای ارتقاء علمی پژوهش­های محلی آماده  مشارکت در برپایی همایش­ها و نشست­های علمی و کارگاههای آموزشی سند خوانی و سند پژوهی، تاریخ شفاهی در مراکز فرهنگی و دانشگاهی و همچنین  مساعدت و مشاوره علمی به محققان محترم می­باشد.

دبیران علمی همایش

 

گزارش تصویری رونمایی آثار:

 

روابط عمومی